ตอนที่ 286 การลุกฮือที่บราบันต์

คัมเปรินเมื่อได้ยินคำว่า “บราบันต์” ก็ยืดตัวตรงขึ้นทันที และส่งสายตาให้เจ้าหน้าที่การทูตเนเธอร์แลนด์ที่อยู่ข้างๆ

ฝ่ายหลังรีบส่งสัญญาณให้คนรับใช้ออกไปให้หมด และปิดประตูบานใหญ่จนสนิท

คัมเปรินถึงได้กล่าวอย่างระมัดระวังว่า “ท่านมาร์ควิส อันที่จริง การจลาจลในบราบันต์ไม่มีความเกี่ยวข้องใดๆ กับเนเธอร์แลนด์เลยขอรับ”

รัฐมนตรีต่างประเทศอังกฤษพยักหน้า “ใช่ ไม่เกี่ยวข้องกัน ฟาน เดอร์ นูต ไม่ได้รับการสนับสนุนจากรัฐสภาเนเธอร์แลนด์”

ฟาน เดอร์ นูต ที่เขาพูดถึง ก็คือผู้นำการลุกฮือที่บราบันต์

บราบันต์คือเซาท์เนเธอร์แลนด์ หรือก็คือเขตแกนหลักของเบลเยียมในยุคหลัง ซึ่งในเวลานี้กำลังเกิดการจลาจลครั้งใหญ่

เซาท์เนเธอร์แลนด์ในเวลานี้ยังคงเป็นดินแดนของออสเตรีย แต่ก่อนหน้านี้ได้ดำเนินรูปแบบการเมืองที่ค่อนข้างมีอิสระมาโดยตลอด โดยให้รัฐสภาเซาท์เนเธอร์แลนด์เป็นผู้จัดการกิจการประจำวันของที่นี่

ทว่า จักรพรรดิโยเซฟที่ 2 แห่งจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ได้เริ่มผลักดันการปฏิรูปหลายอย่างเมื่อไม่กี่ปีที่ผ่านมา ซึ่งรวมถึงการรวมศูนย์อำนาจ และการลดทอนสิทธิพิเศษของขุนนาง

สิ่งนี้ทำให้แทบทุกขุมอำนาจในเซาท์เนเธอร์แลนด์รู้สึกขุ่นเคืองใจฝ่ายเสรีนิยมต่อต้านการรวมอำนาจ และเรียกร้องให้รักษาสิทธิของรัฐสภาไว้ดังเดิม ส่วนพวกขุนนางอนุรักษนิยมยิ่งไม่พอใจอย่างมากต่อการถูกลดทอนสิทธิพิเศษ

ดังนั้นทั้งสองฝ่ายจึงจับมือกัน เริ่มรวบรวมกองกำลังของเซาท์เนเธอร์แลนด์ เตรียมที่จะขับไล่อิทธิพลของออสเตรียออกไป และสถาปนาประเทศของตนเองขึ้นมา

ในประวัติศาสตร์เรียกเหตุการณ์นี้ว่า การลุกฮือที่บราบันต์

อีกชื่อหนึ่งของเนเธอร์แลนด์ก็คือ “นอร์ทเนเธอร์แลนด์” ในฐานะประเทศที่มีสายเลือดและต้นกำเนิดเดียวกันกับเซาท์เนเธอร์แลนด์ เนเธอร์แลนด์ย่อมหวังว่าพี่น้องร่วมสายเลือดจะสามารถหลุดพ้นจากการปกครองของออสเตรียได้ จึงได้แอบให้การสนับสนุนกลุ่มผู้ลุกฮือไปไม่น้อย

มาร์ควิสเวลสลีย์ปรายตามองสีหน้าของประธานรัฐสภาเนเธอร์แลนด์ แล้วกล่าวต่อ “ท่านไม่ต้องประหม่าไป ที่ข้ามาที่นี่ก็เพื่อแจ้งจุดยืนของรัฐสภาอังกฤษให้ท่านทราบ

“พวกเราเห็นว่า เซาท์เนเธอร์แลนด์มีสิทธิอย่างเต็มที่ที่จะเลือกดินแดนของตนเอง

“แต่ท่านก็รู้ดี ว่าเพียงลำพังฟาน เดอร์ นูต ไม่มีทางรับมือกับออสเตรียที่แข็งแกร่งได้เลย”

คัมเปรินจ้องมองชาวอังกฤษเขม็ง “ท่านโปรดกล่าวต่อ”

“พวกเขาต้องการเพื่อนร่วมชาติมาเป็นกองหนุน” มาร์ควิสเวลสลีย์ประสานมือเข้าด้วยกัน “เพื่อใช้สถานะของ ‘สาธารณรัฐเนเธอร์แลนด์’ มาต่อต้านพวกออสเตรีย”

ลมหายใจของคัมเปรินเริ่มถี่กระชั้นขึ้น “ท่านกำลังจะบอกว่า อังกฤษสนับสนุนให้เนเธอร์แลนด์และเซาท์เนเธอร์แลนด์รวมประเทศกันหรือ?”

มาร์ควิสเวลสลีย์พยักหน้า “พวกเราเป็นพันธมิตรที่ซื่อสัตย์ที่สุดของเนเธอร์แลนด์มาโดยตลอด ย่อมปรารถนาให้เนเธอร์แลนด์แข็งแกร่งขึ้น ดังนั้น การรวมกลุ่มประเทศแผ่นดินต่ำจึงเป็นก้าวแรก”

เขาไม่เอ่ยถึงสงครามอังกฤษ-เนเธอร์แลนด์ที่เพิ่งเกิดขึ้นไปเมื่อไม่กี่ปีก่อนเลยแม้แต่น้อย ซึ่งกองทัพเรืออังกฤษแทบจะกวาดล้างกองเรือเนเธอร์แลนด์จนสิ้นซาก

ในความเป็นจริง อังกฤษมองว่าเนเธอร์แลนด์และเบลเยียมเป็นดั่งกระดานหกให้ทวีปยุโรปโจมตีอังกฤษมาโดยตลอด จึงดำเนินนโยบายควบคุมที่นี่อย่างแน่นหนา

ก่อนหน้านี้ชาวฝรั่งเศสสนับสนุนพรรคผู้รักชาติเนเธอร์แลนด์ให้ขับไล่วิลเลิมที่ 5 ลงจากอำนาจ หลังจากนั้นเนเธอร์แลนด์ก็เริ่มฝักใฝ่ฝรั่งเศส ซึ่งทำให้ชาวอังกฤษนั่งไม่ติดเก้าอี้

บัดนี้เมื่อเกิดการลุกฮือที่บราบันต์ อังกฤษจึงรีบใช้เรื่องนี้เป็นเครื่องมือเพื่อมาดึงตัวเนเธอร์แลนด์ทันที

“รวมประเทศ?” คัมเปรินกลับดูลังเลเล็กน้อย “ชาวเซาท์เนเธอร์แลนด์จะยอมหรือ?”

มาร์ควิสเวลสลีย์หัวเราะ “หากพวกเขาอยากจะหลุดพ้นจากออสเตรีย ก็มีเพียงทางเลือกเดียวคือรวมเข้ากับเนเธอร์แลนด์

“ฟาน เดอร์ นูต พยายามแสวงหาความช่วยเหลือจากปรัสเซียมาตลอดพูดให้ชัดก็คือ หากไม่มีกองทัพปรัสเซียเข้ามาในเซาท์เนเธอร์แลนด์ ออสเตรียก็คงจะปราบปรามกบฏลงได้อย่างง่ายดาย และข้าก็ได้เจรจาเรื่องนี้กับพระเจ้าฟรีดริช วิลเฮล์มที่ 2 แล้ว พระองค์ทรงสนับสนุนการรวมประเทศของเนเธอร์แลนด์เป็นอย่างมาก”

คัมเปรินลุกพรวดขึ้นมาทันที เอามือทาบอกด้วยความตื่นเต้น “ขอบคุณท่านและพระเจ้าฟรีดริช วิลเฮล์มที่ 2 ประชาชนชาวเนเธอร์แลนด์จะจดจำมิตรภาพอันแน่นแฟ้นของทั้งสามประเทศเราไว้ตลอดไป!”

ทว่า มาร์ควิสเวลสลีย์กลับเปลี่ยนเรื่องคุยอย่างกะทันหัน “ข้าได้ยินมาว่า บริษัทอินเดียตะวันออกของเนเธอร์แลนด์กำลังเตรียมจะร่วมมือกับฝรั่งเศส เพื่อก่อตั้งบริษัทอินเดียตะวันออกร่วมงั้นหรือ?”

คัมเปรินรีบส่ายหน้า “นั่นเป็นเพียงความต้องการฝ่ายเดียวของชาวฝรั่งเศส พวกเราไม่เคยแสดงความตกลงเลย”

มาร์ควิสเวลสลีย์ทำสีหน้าโล่งอก “ถ้าเช่นนั้นก็ดีไป มิฉะนั้นมันจะส่งผลกระทบต่อความสัมพันธ์อันแน่นแฟ้นระหว่างอังกฤษ เนเธอร์แลนด์ และปรัสเซีย”

“พันธมิตร?” คัมเปรินชะงักไปครู่หนึ่ง ก่อนจะเข้าใจในทันที “ใช่แล้ว! พันธมิตรสามประเทศ! นี่คือสิ่งที่เนเธอร์แลนด์ตั้งตารอคอยมาตลอด!”

มุมปากของมาร์ควิสเวลสลีย์มีรอยยิ้มแฝงความหมายลึกซึ้ง เขารู้ดีว่า กลยุทธ์ของเขาจะต้องสำเร็จอย่างแน่นอน

การรวมเหนือใต้ของเนเธอร์แลนด์ เป็นความฝันของชาวเนเธอร์แลนด์ทุกคนมานานหลายร้อยปี เพื่อสิ่งนี้ พวกเขายอมสละทุกอย่างได้!

สำหรับปรัสเซียแล้ว ทุกสิ่งที่จะบั่นทอนกำลังของออสเตรีย พวกเขาล้วนยินดีทำอย่างไม่ลังเล ตราบใดที่เซาท์เนเธอร์แลนด์ไม่ได้เป็นของออสเตรีย พวกเขาก็ไม่สนหรอกว่ามันจะแยกตัวเป็นอิสระหรือรวมกับเนเธอร์แลนด์

และเซาท์เนเธอร์แลนด์ก็ควบคุมปากแม่น้ำไรน์เอาไว้ ดินแดนส่วนใหญ่ของออสเตรียอยู่ลึกเข้าไปในแผ่นดินใหญ่ หากต้องการทำการค้าโพ้นทะเล ทางหนึ่งคือลงใต้ไปทางทะเลเมดิเตอร์เรเนียน อีกทางคือล่องไปตามแม่น้ำไรน์ ออกสู่มหาสมุทรแอตแลนติกทางทิศตะวันตก

ตอนนี้อังกฤษควบคุมช่องแคบยิบรอลตาร์ ซึ่งเป็นประตูเข้าออกทะเลเมดิเตอร์เรเนียนเอาไว้แล้ว หากได้ควบคุมปากแม่น้ำไรน์ผ่านทางเนเธอร์แลนด์อีก ก็เท่ากับปิดตายเส้นทางการค้าทางทะเลของออสเตรียอย่างสมบูรณ์

ถึงตอนนั้น ก็ไม่ต้องกลัวว่าออสเตรียจะไม่ยอมก้มหัวให้อังกฤษ

…

ในเวลาเดียวกัน ณ พระราชวังเชินบรุนน์แห่งออสเตรีย โยเซฟที่ 2 หลังจากฟังรายงานของเคาฟ์นิตส์ รัฐมนตรีแห่งรัฐจบ ก็สูดลมหายใจเข้าลึก ตรัสด้วยสุรเสียงแหบพร่าว่า “การปฏิรูปจะหยุดชะงักไม่ได้เด็ดขาด

“ปารีสทำการปฏิรูปที่รุนแรงกว่าพวกเราเสียอีก ก็ยังไม่มีปัญหาอะไรเกิดขึ้น ข้ามั่นใจ…

“ส่วนเรื่องบราบันต์ พวกเขามีแค่ทหารอาสาสมัครไม่กี่พันคนที่แทบไม่ได้รับการฝึกฝน ให้ท่านนายพลวิร์มเซอร์รีบไปปราบกบฏให้สงบโดยเร็วก็พอ”

เคาฟ์นิตส์ขมวดคิ้ว “ฝ่าบาท พวกปรัสเซียไม่มีทางปล่อยให้โอกาสในการโจมตีพวกเราหลุดมือไปแน่ ดังนั้น สิ่งที่พวกเราต้องเผชิญย่อมไม่ใช่แค่ทหารอาสาสมัครไม่กี่พันคนอย่างแน่นอนพ่ะย่ะค่ะ”

โยเซฟที่ 2 ทรงพิงพนักเก้าอี้ พระพลานามัยที่ย่ำแย่ทำให้พระองค์ยากที่จะรวมสมาธิคิดได้

ครู่ใหญ่ พระองค์ก็ทรงเอ่ยขึ้นในที่สุด “มอบทหาร 30,000 นายให้วิร์มเซอร์ หากพวกปรัสเซียกล้าเข้ามาแทรกแซง ก็ให้โจมตีพวกมันได้เลย”

เคาฟ์นิตส์นิ่งเงียบไปหลายวินาที ก่อนจะหยั่งเชิงว่า “ฝ่าบาท บางที เราอาจจะไปขอความช่วยเหลือจากพระขนิษฐาของพระองค์ได้นะพ่ะย่ะค่ะ”

พระขนิษฐาของโยเซฟที่ 2 ก็คือมารี อองตัวแนตต์ พระราชินีแห่งฝรั่งเศสองค์ปัจจุบัน

มุมพระโอษฐ์ของโยเซฟที่ 2 กระตุก คล้ายจะแย้มสรวล “น้องเขยที่รักของข้าก็คอยจ้องจะฮุบแคว้นวาลลูนอยู่ตลอดเวลา ท่านจะยอมให้กองทัพฝรั่งเศสเหยียบย่างเข้ามาในเซาท์เนเธอร์แลนด์งั้นหรือ?

“เรื่องนี้เราต้องจัดการด้วยตัวเอง หากออสเตรียไม่มีปัญญาแม้แต่จะปราบกบฏที่บราบันต์ แล้วจะเอาอะไรไปพูดเรื่องรวมเยอรมนี?”

แคว้นวาลลูนที่พระองค์ตรัสถึงคือภูมิภาคทางตอนใต้ของเซาท์เนเธอร์แลนด์ ซึ่งกินพื้นที่เกือบครึ่งหนึ่งของเซาท์เนเธอร์แลนด์ ประชากรส่วนใหญ่พูดภาษาฝรั่งเศส และโดยรวมแล้วฝักใฝ่ฝรั่งเศสเป็นอย่างมาก

เคาฟ์นิตส์ถอนหายใจอย่างจนใจ ในใจแอบคิดว่า: หากไม่ใช่เพราะฝ่าบาททรงผลักดันการปฏิรูปอย่างรุนแรง ก็คงไม่กระตุ้นให้เกิดการกบฏที่เซาท์เนเธอร์แลนด์ ตอนนี้พวกขุนนางต่างก็ไม่พอใจเรื่องการปฏิรูป จนเกิดความขุ่นเคืองไปทั่วทุกหัวระแหง ออสเตรียกำลังอยู่ในช่วงที่อ่อนแอที่สุด หวังว่าคราวนี้จะสามารถผ่านพ้นวิกฤตไปได้อย่างราบรื่นเถิด

เขาโค้งตัวให้โยเซฟที่ 2 “พ่ะย่ะค่ะ ฝ่าบาท กระหม่อมจะไปหารือเรื่องการจัดส่งกำลังทหารกับนายพลวิร์มเซอร์เดี๋ยวนี้พ่ะย่ะค่ะ”

…

พระราชวังแวร์ซายส์

การแข่งขันรอบชิงชนะเลิศของดาวเด่นแห่งฝรั่งเศสได้เริ่มต้นขึ้นอย่างเป็นทางการแล้ว จัตุรัสพระราชวังแวร์ซายส์ทั้งหมดเนืองแน่นไปด้วยฝูงชนนับหมื่นคนจนแทบไม่มีที่ว่าง

ผู้คนต่างตะโกนชื่อผู้เข้าแข่งขันที่ตนเองชื่นชอบอย่างไม่ขาดปาก เมื่อรวมกับเสียงร้องขายของของบรรดาพ่อค้าแม่ค้า ยิ่งทำให้ทั่วทั้งจัตุรัสดูคึกคักอย่างหาที่เปรียบไม่ได้